Η αιτία των βροχοπτώσεων στη Νότια Ευρώπη τη φετινή άνοιξη

Τον φετινό Απρίλιο και Μάιο η χώρας μας έχει δεχθεί αξιόλογες βροχοπτώσεις, κάτι που επίσης έχει συμβεί στην Ιταλία, στην Τουρκία, και σε άλλες περιοχές των Βαλκανίων (Χάρτης 1). Σε αντίθεση με τις υπόλοιπες περιοχές που αναφέρθηκαν, η χώρα μας δεν αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα ξηρασίας τον χειμώνα 2022-2023. 

Οι φετινές βροχοπτώσεις της άνοιξης δεν είναι πρωτοφανείς σε ένταση ή διάρκεια. Τον Μάιο του 2018 για παράδειγμα, το μηνιαίο ύψος βροχής σε πολλούς μετεωρολογικούς σταθμούς του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών ήταν έως και 200% πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα.

Χάρτης 1. Η απόκλιση του ύψους βροχής σε χιλιοστά ανά ημέρα μεταξύ 1 Απριλίου και 26 Μαΐου 2023 σε σχέση με την κλιματική περίοδο 1991-2020. 

Κύρια αιτία της φετινής παρατεταμένης αστάθειας στην ατμόσφαιρα πάνω από την περιοχή μας είναι η ύπαρξη υψηλών πιέσεων στη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη. Οι μεγάλης έκτασης, έντασης, και διάρκειας αντικυκλώνες σε ασυνήθιστες για την εποχή περιοχές εμποδίζουν τη φυσιολογική πορεία των βαρομετρικών χαμηλών από τον Ατλαντικό Ωκεανό προς τα ανατολικά, δηλαδή τα ενδότερα της Ευρώπης. 

Ο Χάρτης 2 δείχνει με μπλε αποχρώσεις την περιοχή στην Κεντρική Μεσόγειο που έχει δεχθεί ασυνήθιστα πολλές υφέσεις την περίοδο 1 Απριλίου και 26 Μαΐου 2023. Αυτή η ατμοσφαιρική διάταξη προβλέπεται να διατηρηθεί μέχρι τουλάχιστον και την πρώτη εβδομάδα του Ιουνίου. 

Χάρτης 2. Η απόκλιση του γεωδυναμικού ύψους στα 500 mb σε μέτρα ανά ημέρα μεταξύ 1 Απριλίου και 26 Μαΐου 2023 σε σχέση με την κλιματική περίοδο 1991-2020.